Reisverhaal «via het oosten naar het Zuid-IJsland»

Ijsland | Ijsland | 2 Reacties 27 Mei 2026 - Laatste Aanpassing 30 Mei 2026

tenzij anders vermeld is de info over de bezienswaardigheden afkomstig van https://guidetoiceland.is

Om van Myvatn naar het oosten te rijden, moeten we over de brug die de Jokulsa a Fjollum overspant.  Net zoals vele grote bruggen heeft deze brug maar de breedte van 1 rijrichting.  Al vele dagen staat er een waarschuwing op de app 'safeTravel' dat er vanaf gisteren, 26 mei, voor een maand aan de brug gewerkt wordt.  Omdat er geen alternatief is voor het verkeer, wordt de brug 4 maal per dag geopend voor het verkeer, telken voor 30, 45 of ('s middags) 60 minuten.  's Nachts wordt er niet gewerkt en is de brug dus open.

foto: dreamstime

de kraan op de vrachtwagen rechts brengt een werker naar boven naar de kabels.  Wanneer verkeer over de brug gaat, moet de vrachtwagen met neergelaten kraan van de brug.  Dan 10 auto's langs de en zijde over de brug, dan 10 auto's langs de andere zijde....

Onderweg houden we nog even halt bij een waterval, de benen even strekken

3. het oosten en zuiden van IJsland

We zullen deze avond in Egilsstadir overnachten, maar eerst nog een bezoek aan Seydisfjördur

Vanuit Egilsstadir is het 30 km rijden en afdalen naar Seydisfjördur, een dorp en de gelijknamige fjord

Om er te komen gaat de enige toegangsweg over de Fjarðarheiði pas met zijn 623m.

terwijl in België vandaag gezweet en gepuft wordt, staan wij tussen de ijsmassa's.  De weg is wel vrij

Fjarðarheiði is een bergpasweg in Oost-IJsland die Egilsstaðir en Seyðisfjörður verbindt via Weg 93 (Hringvegur 93). Op ongeveer 620 meter hoogte kunnen de omstandigheden op de pas uitdagend zijn, vooral in de winter wanneer de weg regelmatig wordt afgesloten vanwege zwaar weer.

Seydisfjördur is de ferryhaven van Ijsland.  Wie met de ferry vanuit Denemarken vaart, komt hier binnen in IJsland.

vandaag woensdag is de ferry toegekomen, deze avond om 20u vertrekt hij weer, eerst naar de Faroer, zijn thuishaven en dan naar Hirtshald (Denemarken) waar hij zaterdag namiddag toekomt.  Vooral Duitsers, maar ook enkele Belgen, Nederlanders en andere Europeanen maken vooral met hun camper of met een zware 4x4 de overtocht

De stad Seydisfjordur dateert uit 1848, toen deze werd gesticht door Noorse vissers die hun rijkdom vonden in "het zilver van de zee" — haring.

De ligging aan een beschermende fjord gaf deze vissers een voordeel ten opzichte van hun buren, waardoor Seydisfjordur uitgroeide tot een van de welvarendste steden in Oost-IJsland. Herinneringen aan deze oorspronkelijke kolonisten zijn vandaag de dag nog steeds te zien in de unieke, meerkleurige houten gebouwen die de stad sieren.

In 1906 werd Seydisfjordur de landzijde van de eerste onderzeese kabel die IJsland met Europa verbond, wat een belangrijke mijlpaal in de communicatiegeschiedenis van IJsland betekende.

Seydisfjordur was een basis voor de geallieerde troepen tijdens de Tweede Wereldoorlog. De enige aanval die bij IJsland is geregistreerd, vond plaats op de Britse olietanker El Grillo, die in de fjord voor anker lag. Na zwaar gebombardeerd te zijn door Duitse jagers die in Noorwegen waren gestationeerd, besloot de kapitein van de El Grillo het schip tot zinken te brengen, waarna de boot tot zinken werd gebracht.

Het ligt nu op de bodem van de fjord en het wrak is een populaire bezienswaardigheid onder duikers.

Seydisfjordur wordt omringd door ongelooflijke natuur, waaronder bergen, watervallen en prachtige zeegezichten. Rendieren zwerven door het gebied, en zeehonden en bruinvissen komen vaak voor langs de kusten.  De dieren zien we hier niet, we zijn er te kort

het kerkje en andere vroegere gebouwen, werden in Noorwegen gebouwd en als bouwpakket naar IJsland verscheept, waar ze dan weer in elkaar werden gezet

600 m hoger is het nog winter, hier zien we als eerste plaats in IJsland de bloeiende Alaska Lupine
(Lupinus nootkatensis).  Nootka-lupine is inheems in Noord-Amerika en werd in 1945 in IJsland geïntroduceerd als onderdeel van een herbebossings- en bodemherstelinspanning. Het barre klimaat van IJsland, frequente vulkanische activiteit en overbegrazing door vee hadden grote delen van het land onvruchtbaar gemaakt. Om bodemerosie tegen te gaan en de vruchtbaarheid te verbeteren, werden lupines geplant vanwege hun unieke eigenschappen:

*Stikstofbindende vermogen: Lupines kunnen de bodem verrijken door stikstof uit de lucht in de grond te trekken, waardoor deze geschikter wordt voor andere plantengroei.
*Hardheid: Deze soort gedijt goed in de uitdagende omgeving van IJsland en verdraagt koude temperaturen, slechte bodem en harde wind.

Wat begon als een poging om de ijslandse bodem te herstellen, veranderde snel in een snelle kolonisatie van het landschap. Zonder natuurlijke vijanden of concurrenten verspreidde de Nootka-lupine zich agressief en vormde dichte velden die nu uitgestrekte delen van het land bedekken.
Tegenwoordig zijn lupines te zien in heel IJsland, van de laaglanden tot de hooglandgebieden, met een piek eind juni en begin juli. Hun levendige paarse tint contrasteert prachtig met de kale vulkanische landschappen van IJsland, waardoor ze een populair onderwerp zijn voor fotografen en natuurliefhebbers.

Maar het invoeren van vreemde planten of dieren heeft (vele) nadelen

* Inheemse planten overtreffen: Lupines verspreiden zich agressief en verdringen vaak langzamer groeiende inheemse flora, zoals mossen en korstmossen.
* Verlies van biodiversiteit: De dominantie van lupines kan de biodiversiteit in bepaalde gebieden verminderen, waardoor het natuurlijke evenwicht van IJslandse ecosystemen verandert.
*Inbreuk op beschermde gebieden: Sommige critici beweren dat lupines gebieden hebben binnengedrongen waar ze niet bedoeld waren te groeien, waaronder gebieden van aanzienlijk natuurlijk of cultureel belang.

IJslandse autoriteiten en milieuorganisaties werken aan een balans tussen de voordelen en nadelen van lupines. Enkele inspanningen zijn onder andere:
* Beperking van lupine-aanplant in ecologisch gevoelige gebieden.
* Het verwijderen van lupines uit bepaalde beschermde gebieden om inheemse soorten te laten herstellen.
*Het publiek en toeristen informeren over de complexiteit van dit probleem.

het schoolgebouw, ooit ook als bouwpakket hier aangekomen

We keren terug naar Egilsstadir.  Deze keer overnachten we op een vijftal km van het stadje op een boerderij

het gebouw rechts met een verdieping, is het verblijf voor gasten.  Wij hebben een kamer (met klein keukentje en badkamer) onderaan

uitzicht vanop onze kamer over de weiden en de rivier

de boerderij is vrij klein, een 160-tal ooien, 4 rammen, en ongeveer 320 lammeren.  De wol brengt niet veel op, lamsvlees al evenmin (maar kost in een restaurant veel).  Kamerverhuur, en op andere boerderijen een camping (voor al de campers, die nergens anders dan op een camping tussen 20u en 8u mogen staan) brengen wat geld in het laatje

vandaag is het vrij warm met weinig wind.  Dus 2 lagen kledij is OK (meestal hebben we 4 lagen aan)

De reclame op de site van guidetoiceland belooft voor morgen :  Iets verder van Egilsstaðir bereikt men de prachtige Oostfjorden. Net als de Westfjorden is dit een van de meest afgelegen plekken in het land, en terwijl men door de gigantische bergen slingert en over de fonkelende baaien kijkt, is er vaak geen andere doel in zicht.

Wie de Oostfjorden doorkruist, moet zeker genieten van de cultuur van de vissersdorpen, het prachtige uitzicht en de uitgebreide wilde dieren.

Uitzicht op de zeekliffen biedt volop mogelijkheden om veel soorten broedvogels te zien; Aan de oevers kun je kolonies zeehonden zien; en tussen de golven te vinden, misschien zelfs de brekende vin van een walvis of dolfijn.

Dit is ook de enige plek in het land waar rendieren te vinden zijn. Aanvankelijk overgebracht om vlees te worden gekweekt, was de industrie nooit zo winstgevend als schapen- en paardenhouderij, dus de dieren zwerven sindsdien in hun kuddes.

 Donderdag 28 mei volgen we grotendeels de oostelijke fjorden, gedurende ongeveer 260 km

ons startpunt vandaag, Egilsstadir, en het eindpunt Höfn, zijn beiden in groen omcirkeld

Het weer is vanaf vandaag helemaal veranderd.  Voor het oosten van IJsland, waar we nu zijn, geldt de waarschuwing om niet in de bergen te rijden wegens sneeuw en mist.  We hadden niet geopteerd om door de bergen te rijden, dus geen probleem.  Het regent de ganse dag, er hang veel mist, en bij de kust is er wind.  De temperatuur overdag is 7-8° C....
De oostfjorden hebben een grillige kust, de ringweg volgt de kust, het binnenland is vee te bergachtig

De Ringweg gaat eerst nog door het binnenland, bij Reyδarfjörδur komen we aan de fjorden.

beeld van de grilligheid van de oostfjorden

Het dorp Reydarfjordur is een charmant dorpje aan de langste fjord van Oost-IJsland, bekend om zijn prachtige landschappen. Het dorp ligt aan de voet van de gelijknamige fjord, die zich uitstrekt over meer dan 30 kilometer.

Het dorp in Oost-IJsland is misschien klein vergeleken met andere nederzettingen in het land van vuur en ijs, maar het heeft de meeste dingen die men normaal in een grote stad zou vinden.

het kerkje

een beschilderde silo bij de haven

dit vissersvaartuig dat diende om op makreel en lodde te vissen, ligt nu al een hele tijd te koop.  Beide vissoorten leven verder in de oceaan.  Maar de hoeveeleid makreel is sterk gedaald en deze van de lodde is zo drastisch gedaald dat er een verbod is om nog op deze spieringachtige te vissen.  Lodde werd vooral omgezet tot visolie en voer voor dieren

het bedrijf dat de zalmteelt in de fjord uitbaat

Reydarfjordur heeft een winkelcentrum genaamd Molinn, restaurants, een bakkerij, accommodaties en zelfs musea. Met deze voorzieningen kunnen reizigers in de omgeving gemakkelijk een voorraad inslaan voor roadtrips.

Bovendien zijn de belangrijkste industrieën van het gebied visserij, toerisme en aluminiumsmelting. Als dorp aan de voet van de Reydarfjordfjordfjord heeft het een zeer pittoreske haven omringd door de Oostfjordbergen.

Ondertussen werken veel lokale bewoners hier in de aluminiumsmeltindustrie. Alcoa, een van de grootste aluminiumsmelterijen ter wereld, exploiteert sinds 2007 de Fjardaal-smelterij in het dorp.
De aluminiumsmelterij in Fjarðaál bereikte in april 2008 volledige productiecapaciteit. De faciliteit bevat een smelterij, giethuis, stokproductie en een diepwaterhaven. De smelterij heeft 450 werknemers en produceert 940 ton aluminium per dag, met een capaciteit van 346.000 metrische ton aluminium per jaar. Fjarðaál betekent "Fjorden van aluminium" in het IJslands. Voor de smelterij werd de nieuwe Kárahnjúkar waterkrachtcentrale gebouwd in de naburige gemeente Fljótsdalshérað.

Echter grote tegenstand omwille van de zware impact op de natuur, de zogezegd veel te rooskleurige voorstelling van het project, .... Wie geïnteresseerd is kan volgend artikel lezen Saving Iceland » IJSLAND SMELT VOOR ALUMINIUM

De Ringweg snijdt de omweg langs de fjord af, we rijden via een tunnel van 6 km?. Wat later komen we terug aan de zee, nu voor een langere afstand.

We komen in Stödvarfjördur.  We waren niet echt van plan om hier iets te bezoeken, maar een sanitaire stop is noodzakelijk.  Zo komen we bij Petra's steencollectie

Petra werd geboren rond 1920.  Gedurende haar ganse leven verzamelde ze mineralen.  Gewapend met een tas en een pikhouweel trok ze de bergen n van de omgeving en ze verzamelde prachtige exemplaren.  (daarnaast verzamelde ze ook geborduurde zakdoekjes, luciferdoosjes, stylo's, kaarten , ....

haar kleindochter en een vriendin houden de collectie nu open voor bezoekers

veel van de mineralen zijn in de tuin opgesteld.  We zien hier meer bloemen dan in de botanische tuin van Akureyri...

een collectie om onze prof Mineralogie jaloers te maken... en dat alleen afkomstig van dit gebied in IJsland

ook binnenshuis is de verzameling groot, kleurrijk en interessant

even het verschil in Aha lava ... (au doet pijn)

en Pahoehoe lava (geen scherpe kanten) aantonen

door de grote steen open te hakken, wordt het binnenste gedeelte zichtbaar ....

Petra heeft ook nog een verzameling opgezette vogels uit IJsland

Het volgende dorpje waar we halt houden is Djupivogur.
Djupivogur is een klein vissersdorp buiten het schiereiland Bulandsnes in de Oostfjorden. Deze hechte gemeenschap heeft een bevolking van iets meer dan 450 mensen.

De geschiedenis van Djupivogur als handelscentrum gaat terug tot 1589. Visserij (voornamelijk kabeljauw en haring) bleef vier decennia lang een belangrijk onderdeel van de economie van het dorp. Het heeft nog steeds een grote impact op het dagelijks leven en de lokale tradities.

De nabijheid van de zee maakte het gedurende de 18e en 19e eeuw een perfect knooppunt voor export van goederen naar Europa. Handelaren verscheepten gezouten vlees, vis en IJslandse wol—allemaal gebruikelijk in IJsland.

Het oudste gebouw in Djupivogur is Langabud. Gebouwd in 1790, werd het oorspronkelijk gebruikt als handelspost. Het diende ook als winkel en magazijn. Langabud is nu een cultureel centrum en museum gewijd aan de commerciële geschiedenis van het dorp. Het museum herbergt ook ongelooflijke kunstwerken van de IJslandse beeldhouwer Rikardur Jonsson.

Het dorp ligt ook in de schaduw van de Bulandstindur-berg. Gestapelde basaltgesteenten vormen deze piramidevormige top die 1.069 meter bereikt.

door de dikke wolken, mist en regen is het water bijna zwart...

Djupivogur ligt aan de top van een landtong met aan beide zijden een fjord

We blijven de fjorden langs de zeezijde volgen. In elke fjord mondt een rivier uit, het smeltwater van de grootste gletsjer, Vatnajökull, komt hier telkens in de zee.

We komen uiteindelijk aan in Höfn, waar we eeen nacht blijven

Het stadje Höfn vormt zowat de overgang tussen de oostelijke fjorden en de zuidkust van IJsland.

Höfn betekent 'haven', want het stadje ligt in een van de weinige natuurlijke havens aan de zuidkust van IJsland. In tegenstelling tot de rest van het land is dit stuk strandachtig en vlak, waardoor er nauwelijks kleine kustdorpen zijn in vergelijking met plaatsen als het schiereiland Snaefellsnes.

Het stadje ligt op het puntje van haar eigen schiereiland, dat het hele jaar door gemakkelijk te bereiken is. Het ligt aan de voet van Route 99, die van Route 1 afslaat. Het wordt aan drie kanten omringd door de oceaan, waarvan bekend is dat deze in extreme omstandigheden kan bevriezen.

Höfn ligt op de zuidpunt van het schiereiland

De grootste gletsjer van Europa, de Vatnajökull, die in het gelijknamige nationale park ligt, is vanuit Höfn goed te zien bij helder weer.  Vandaag zien we niets dan mist en regen.... gelukkig hebben we mooi weer gehad gedurende de eerste 10 dagen van ons verblijf op IJsland

ons verblijf voor vandaag.  Bij sz 5 kamers horen 3 badkamers, een mooie en goed ingerichte keuken en een gezellige salon

We rijden met de auto naar de haven voor een korte wandeling in de regen 

visserijvaartuig op haring, makreel en Lodde, .... dit jaar is het voor de visserij een zwaar jaar

IJsland beleeft barre tijden zowel voor de visvangst als voor de opbrengst aan het land van de aluminiumfabriej, de prijs van het aluminium is ook gekelderd, en het bedrijf is Amerikaans met alle perikelen vandien ....

Nog zuidelijker is er het natuurgebied Osland. Het Natuurpad, of "Náttúrustígur", in het natuurgebied Ósland in Höfn, is een paradijs voor wandelaars, vogelaars en natuurliefhebbers. Ooit een eiland, is Ósland nu de thuisbasis van overvloedige vogels, waaronder de noordelijke sterns tijdens het broedseizoen. Wandelpaden lopen rond de Óslandstjörn-vijver, met panoramische uitzichten op de Öræfajökull-gletsjer en de Vestrahorn-berg vanaf de Óslandshæð-heuvel. Deze heuvel herbergt ook een monument voor verloren vissers en een intrigerend zonnestelselmodel, met planeten die meer dan 2,1 miljard keer zijn vergroot langs een pad van 2,8 km. Het pad langs de oevers van de rivier de Hornafjarðarfljót biedt ook een goede kans om zeehonden te spotten. (https://www.visiticeland.com/article/discovering-hofn-icelands-coastal-charm-and-culinary)

Osland ligt helemaal zuidelijk van Höfn.  We rijden er naar toe, we stappen even uit de auto

een Grauwe Franjepoot, door de mist heeft de foto een erg grove korrel

en een Grauwe Gans

Er zitten nog andere vogels zoals de Eider(eend) maar de lage temperatuur (3à4° C) en de regen, doen ons gauw weer in de auto duiken.  We hebben vandaag veel vogels gezien, maar een stop was met dit weer niet aantrekkelijk

Vrijdag 29 mei vervolgen we de zuidoostelijke route in wijzerzin verder, van Höfn tot Skaftafell

Höfn en Vik (30 mei) zijn onderlijnd.  Skaftafell ligt ongeveer in het midden. Vik ligt dichtbij de zuidpunt van IJsland

We rijden vandaag langs de zuidzijde van de Vatnajökull gletsjer (met zijn zeer vele gletsjertongen)

Vatnajökul gletsjer (model uit gemeentehuis in Reykjavik).  Deze grootste gletsjer heeft tientallen gletsjertongen, allemaal met een andere naam

Een gletsjer is een bewegende ijsmassa die gevormd wordt uit sneeuw die op land is gevallen. Sneeuw vormt een gletsjer als de sneeuw lang genoeg blijft liggen en dik genoeg wordt om in ijs te veranderen. Kenmerkend voor gletsjers is dat ze bewegen onder hun eigen druk, als heel langzaam stromende rivieren. Gletsjers bedekken circa 15 miljoen km² aardoppervlak, dat is ongeveer 10 % van het landoppervlak, voornamelijk op Antarctica, Groenland en het noorden van Canada. Ze bevatten 29 miljoen km³ ijs, ongeveer 87 % van alle zoet water op aarde. Ze oefenen door hun enorme gewicht en slijpende werking grote invloed op het land uit. Een gletsjerdal heeft een U-vormige doorsnede, in tegenstelling tot een rivierdal dat meer V-vormig is. Deze U-vorm vormt ook de ondergrond van de Noorse fjorden, die niets anders zijn dan ondergelopen, voormalige gletsjerdalen. (https://nl.wikipedia.org/wiki/Gletsjer)

De ijskappen op Antarctica en Groenland vormen de grootste gletsjeroppervlakten. Daarna, de op 2 na grootste gletsjer, is Vatnajökull op IJsland, 8300 km² , gevolgd door de Austfonna ijskap op Spitsbergen (8120 km²) .

De gemiddelde dikte van de Vatnajökull is 500m, op sommige plaatsen zelfs 1000 m. De gletsjer is een restant van de laatste ijstijd en maakte toen deel uit van de ijskap op de noordpool.

Alle meren en rivieren op IJsland zijn afkomstig van het smeltwater van de Vatnajökull.

Onder de gletsjer bevinden zich 7 vulkanen, de hitte ervan zorgt ervoor dat er zich onder de ijskap meren bevinden.

de witte vlek rechts onder is de Vatnajökull

Op de kaart is het Vatnajökull Nationaal Park met de rode puntlijn aangeduid

Net zoals de andere gletsjers is de Vatnajökull in regressie (en zullen de cijfers hierboven op dit moment niet meer geldig zijn) ((https://arcticportal.org/ap-library/news/3780-iceland-s-glacier-loss-tracking-the-impact-of-a-warming-climate)

door de mist is de grootste gletsjer niet te zien vanuit Höfn

Onderweg naar Skaftafell   komen we bij enkele hoogtepunten van IJsland.  Het is vandaag bitter joud, slechts 2 tot 3°C, de gevoelstemperatuur ligt lager

Jokulsarlon is de eerste grote stop. Jokulsarlon is de beroemdste gletsjerlagune van IJsland. Het is gunstig gelegen in het zuidoosten bij Route 1, ongeveer halverwege tussen natuurreservaat Skaftafell en Hofn, het is een populaire halte voor wie reist langs de zuidkust of rond de ringweg van het land.

Jokulsarlon is een gletsjerlagune, een meer dat gevuld is met smeltwater van een uittredende gletsjer. In dit geval is dat de Breidamerkurjokull, een landtong van de grootste ijskap van Europa, de Vatnajokull.

Het valt echter op door het feit dat het ook gevuld is met ijsbergen die van de gletsjer afbreken, waarvan sommige meerdere verdiepingen hoog zijn.

Deze ijsbergen vallen, behalve door hun schaal, op door hun kleur. Hoewel ze, zoals verwacht, grotendeels wit zijn, zijn de meeste ook deels blauw gekleurd, met zwarte strepen as van uitbarstingen eeuwen geleden.

erg koud en koele regen ... we laten het niet aan ons hart komen, net zo min als de vele andere bezoekers

Als de ijsbergen uiteindelijk de lagune oversteken, drijven ze de zee in of spoelen ze aan op de nabijgelegen kust. Vanwege de manier waarop ze glinsteren tegen het zwarte zand van Breidamerkursandur, heeft dit gebied de bijnaam 'the Diamond Beach'.

de ijsblokken drijven af met de stroming naar de oceaan

aan de zijden verliezen de ijsbergen massa doordat het ijs smelt in het water

een ijsberg net bij het strand

het ijs voelt erg glad aan

ijsblokken op het strand

wanneer ze helder zijn lijken ze wel op grote diamanten, vandaar de naam Diamond Beach

de regendruppels vallen ook continu op de lens van het fototoestel

Ondanks het feit dat Jokulsarlon vrij recent is ontstaan, is het met een diepte van 248 meter het diepste meer van het land. Met een oppervlakte van 18 vierkante kilometer wordt het ook een van de grootste.

Jokulsarlon bestaat niet al sinds de nederzetting van IJsland; het ontstond pas rond 1935. Dit was te wijten aan de snel stijgende temperaturen in het land vanaf het begin van de twintigste eeuw; sinds 1920 is Breidamerkurjokull in een dramatisch tempo geslonken en is de lagune begonnen zijn ruimte op te vullen.

Vandaag de dag gaat de uitbreiding van Jokulsarlon steeds sneller. In 1975 had het minder dan de helft van zijn huidige oppervlakte. In de relatief nabije toekomst zal de lagune naar verwachting blijven groeien tot het een grote, diepe fjord wordt.

een tekening van het ijsmeer met zijn ijsblokken en de uitloop naar de oceaan, en op het strand de diamanten

Hoewel het een donker voorteken is voor IJslands gletsjers en ijskappen in het algemeen, heeft de terugtrekking van Breidamerkurjokull geresulteerd in een ongelooflijk mooie, zij het tijdelijke, plek.

In 2017 werd Jokulsarlon opgenomen in het Nationaal Park Vatnajokull, waardoor het nu volledig beschermd is door de IJslandse wet.

Men kan een zodiac tocht op het meer maken, dan komt men dichter bij de ijsbergen. Deze vrij hoge kost hoeft men zeker niet te maken, het zicht vanaf de rand van het meer is al evenveel de moeite.

Omwille van het mengsel van ijswater en zeewater, is er een bloeiend plankton en krill leven in het meer. Daardoor worden o.a. vogels aangetrokken.

mannetje Eider

en zijn wijfje

Noordse Stern

We maken een wandeling, deels langs het meer op de moraine, daarna langs het strand bij de zee.

**

De volgende stop, ongeveer 10km verder, is Fjallsarlon, een kleiner gletsjermeer. Fjallsarlon is een van de minder bekende gletsjerlagunes.

De lagune ontstond toen de Vatnajokull-gletsjer zich in de afgelopen eeuw geleidelijk terugtrok. Tegenwoordig reikt de Fjällsjökull-gletsjer nog steeds tot aan het water, en breekt het ijs regelmatig af en drijft over de lagune. De ijsbergen veranderen voortdurend van vorm en kleur, variërend van felwit tot diepblauw, afhankelijk van het licht en het seizoen.

op sommige momenten waait de hagel in ons gezicht ....

Ondanks dat het slechts 15 minuten rijden is van de zeer populaire Jokulsarlon-gletsjerlagune, voelt Fjallsarlon meestal veel rustiger aan. De gletsjer ligt dicht bij de kust, waardoor kan men een duidelijk uitzicht op het ijs hebben.

De Fjallsarlon-gletsjerlagune is een relatief jong natuurlijk element, gevormd toen gletsjers in IJsland in de 20e eeuw begonnen terug te trekken. Terwijl Vatnajokull langzaam smolt en achteruit bewoog, liet het een bassin achter dat zich vulde met smeltwater, waardoor de lagune ontstond die we nu zien.

De lagune wordt gevoed door de Fjallsjökull Uitlaatgletsjer, die vanuit Vatnajökull naar beneden stroomt en tot aan de waterkant reikt. Omdat de gletsjer zo dichtbij is, breken er regelmatig grote stukken ijs af en vallen in de lagune. Deze ijsblokken drijven vervolgens als ijsbergen over het water en veranderen voortdurend het uiterlijk van de lagune van dag tot dag.

Eén ding dat Fjallsarlon onderscheidt van andere gletsjerlagunes is dat het geen directe verbinding met de oceaan heeft. Dit maakt het nauwkeuriger om Fjallsarlon als een gletsjermeer te beschrijven, ook al wordt het vaak een gletsjerlagune genoemd. Omdat het water niet met zeewater gemengd is, lijkt het vaak donkerder of bruiner dan het felblauwe water dat bij Jokulsarlon te zien is.

IJsbergen bij de Fjallsarlon-gletsjerlagune ontstaan door een natuurlijk proces dat kalven wordt genoemd, waarbij grote stukken ijs losbreken van de Fjallsjökull-uitlaatgletsjer en in de lagune vallen. Dit gebeurt vaak omdat de gletsjer direct in het water stroomt.

Terwijl de Vatnajökullgletsjer langzaam onder zijn eigen gewicht beweegt, bouwt de druk op aan de voorkant van de Fjälljökull. Er ontstaan scheuren in het ijs, en na verloop van tijd breken delen af en worden ze drijvende ijsbergen. Smeltwater door warmere temperaturen verzwakt de gletsjer ook, vooral in de zomer, waardoor kalven in bepaalde periodes waarschijnlijker wordt.

Weers- en seizoensveranderingen beïnvloeden hoe vaak het kalven plaatsvindt, daarom veranderen de ijsbergen bij Fjallsarlon voortdurend in grootte, vorm en positie. Deze constante beweging geeft de Fjallsarlon-gletsjerlagune zijn dynamische en voortdurend veranderende landschap.

We overnachten in Skaftafell, hotel Skaftafell

In Skaftafell  is het bezoekerscentrum van het Vatnajökull Nationaal Park gevestigd.

Skaftafell is een natuurreservaat in Nationaal Park Vatnajokull in het zuidoosten van IJsland. Het is een oase van de diverse landschappen en kenmerken van dit land, zo mooi dat het ooit een nationaal park op zich was.

Skaftafell staat bekend om zijn rijke flora, die groeit tussen zand en gletsjers, en om zijn verbazingwekkende, contrastrijke landschappen. Bezoekers vinden er een schat aan natuurlijke attracties, van watervallen tot gletsjerlagunes en van geologische formaties tot zwarte zandwoestijnen.
De ruige regio staat bekend om zijn fantastische fotomogelijkheden, met veel ontzagwekkende panoramische uitzichten.
Zoals veel gebieden langs de zuidkust van IJsland staat het natuurreservaat Skaftafell bekend om zijn prachtige wandelpaden, die vaak een 'wandelparadijs' worden genoemd. In tegenstelling tot de Hooglanden, waar wandelingen meerdere dagen duren, biedt Skaftafell veel kortere tochten. Er zijn gemakkelijke tochten die leiden naar diverse plekken zoals de waterval Svartifoss die wordt omringd door bizarre en prachtige basaltzuilen, maar ook naar gletsjers zoals Svinafellsjokull.  Omwille van het koude regenweer maken we enkel de wandeling richting gletsjer

We starten met het bezoekerscentrum

het dons van de eidereend wordt verzameld (nadat de jongen het nest verlaten hebben, blijven de donsveertjes achter en worden dan door lokale mensen verzameld

We lezen op wandpanelen dat de bodem hier al 5 miljoen jaar bestaat en al 12 ijstijden meegemaakt heeft en 13 interglaciale periodes.  Tijdens deze laatste periodes barsten vulkanen uit en wordt de lava in lagen op de bodem afgezet.  Dan komt er weer een ijstijd en vult de bodem zich met sneeuw en ijd, de onderliggende lagen worden wat weggeërodeerd, tot er weer een ijstijd komt.....

De tweede richting gletsjer; de Skaftafellsjökull. Deze gletsjertong is een zijtak van de Vatnajökull gletsjer.
Tijdens de wandeling is het duidelijk te zien hoe het plantenleven verder van de gletsjertong op gang is gekomen, dichtbij de gletsjertong nog helemaal niet bestaat.

keert waar de rotsen, het ijs en de mogelijke wandelingen zijn aangeduid.  Omwille van het broed- en bloeiseizoen zijn niet alle paden open

Achtster (Dryas octopetala)

Veel voorkomend in het hele land. Het is een zeer winterharde plant die op verschillende plaatsen tot 1000 m hoogte voorkomt, de hoogste op Kirkjufjall bij Hörgárdalur op 1200 m.
De bloemstengels zijn 3–10 cm lang en zachtharig. De bloemen zijn groot, 2,5–3,5 cm in diameter. De bloemblaadjes zijn wit en variëren in aantal, meestal 8 en daarna 8 kelkbladen. De helmknoppen zijn geel en vormen een dichte cluster in het midden van de bloem.

er komen al blaadjes aan de struikjes

Stengelloze Silena (Silene acaulis) 
komt veel voor op zanderige, droge, vaak geërodeerde bodems van de kustgebieden tot aan het woestijnzand van de hooglanden. De vaak halfronde-vormige kussens zijn zeer kenmerkend. Het lijkt erop dat deze plant vroeger als groentebron werd gebruikt op IJsland toen het slecht was voor de plattelandsboeren . De bladeren zijn een beetje sappig ("vlezig"), wat kan verklaren waarom mensen dit vroeger als voedselbron gebruikten. De plant heeft een centrale wortel waaruit zich cirkelvormig korte stengels met kortstelige bloemen verspreiden. 

Het behoort tot de roze familie (Caryophyllaceae). De IJslandse naam van deze soort is Lambagras.

mos

en kostmossen

waar het pad dikwijls onder water loopt, heeft men een plankenpad gebouwd

hier hebben we uitzicht op de gletsjer.  Het pad loopt nog verder, maar komt niet bij de gletsjertong.

We keren terug, de koude en de regen is genoeg geweest voor vandaag

het pad ligt bijna overal vol met keien, grote stenen en hellingen...

de Skaltafell gletsjertong is een van de meest westelijke.  Morgen verlaten we het natuurgebied

zaterdag 30 mei

Na ons vertrek in Skaftafell zien we eerst nog enkele gletsjers, verscholen min of meer achter de wolken.  Daarna rijden we vele tientallen kilometer door een gebied volzwarte keien, stenen, vulkaanzand en vulkaanstof.  Dit gebied is niet fotogeniek en saai.  
Een tijd later verschijnen aan de rechterkant (richting binnenland) hoge rotsen

hoogte 600-700 m.  De bodem en de onderzijde van de rotsen zijn bedekt met mos

hier en daar ligt er een boerderij, de omgeving is nu grasgroen en schapen staan in de weiden

vele boerderijen verhuren enkele kamers en bieden plaats voor kamperen (wildkamperen is verboden in IJsland)

De volgende, korte halte, is Nupstadur met enkele turfhuizen en een turfkerk aan de voet van een 200m hoge klif.
Alle oude turfkerken en het merendeel van de turfhuizen in IJsland behoren tot Þjóðminjasafn Íslands - het Nationaal Museum van IJsland, dat ze onderhoudt.

Het ontwerp van IJslandse turfkerken liet zich inspireren door de beruchte turfhuizen van het land. De fundering van het gebouw is gelegd met enorme stenen. Hout wordt vervolgens gebruikt om een constructie op de fundering te bouwen die het gewicht van het dak draagt. Het dak van het gebouw wordt vervolgens gemaakt met kunstgras dat aan de zijkanten rond het houten frame wordt geplaatst. Het enige houten deel dat aanvankelijk zichtbaar is, is het voorste deel waar de deur is en de ramen als die er zijn.
Deze specifieke praktijk en stijl van het gebouw werden voor het eerst ontwikkeld in Noord-Amerika in de steentijd, toen mannen schuilplaatsen bouwden met hout en gras om hun vee te beschermen tegen hard weer.

de wegwijzer staat er nog wel, maar de toegang is volledig afgesloten en het geheel lijkt verwaarloosd.  Omdat de huisje vrij ver staan heb ik mijn telelens nodig om ze te kunnen zien

de huisjes liggen aan de voet van een 700m hoge rots, zoals er hier wel meer te zien zijn

De lvolgende  stop is Kirkjubæjarklaustur, lokaal afgekort tot Klaustur. Klaustur ligt aan de Ringweg, ongeveer 250 km ten oosten van Reykjavík, en is een van de weinige dorpen tussen Vík í Mýrdal en Höfn met voorzieningen als brandstof, winkels, een bank en een supermarkt.

De geschiedenis van Kirkjubaejarklaustur wijkt in veel opzichten af van de traditionele IJslandse nederzetting. "Papar", de IJslandse titel voor reizende Ierse monniken, zouden het gebied al lang voor de Noormannen hebben bewoond.
In die traditie werd beweerd dat geen enkele heiden voet zette in Klaustur; dit was een strikt christelijk gebied.

Er doen verhalen de ronde over een heiden, Hildir Eysteinsson, die in de 10e eeuw probeerde hierheen te verhuizen. Toen hij voet over de grens zette, viel hij op slag dood neer en werd begraven op de naburige heuvel, Hildishaugur ("Hildir's heuvel").

Hildishaugur

De volledige dorpsnaam 'Kirkju-baejar-klaustur' vertelt het verhaal van het gebied goed, ook al verdraait het de tong; 'Kirkju' betekent kerk, 'baejar' betekent boerderij en 'klaustur' betekent klooster. Het woord 'Klaustur' werd in 1186 na Christus aan de oorspronkelijke naam 'Kirkjubaer' toegevoegd toen een klooster van Benedictijner nonnen zich er vestigde.

In de 364 jaar voorafgaand aan de reformatie in 1550 na Christus heeft Klaustur veel gedaan voor de mondelinge geschiedenis van Zuid-IJsland. Systrastapi (Zustersrots), de Systrafoss-waterval en het meer Systravatn ontlenen allemaal hun naam aan deze nederzetting van nonnen.

Een attractie vlak bij Kirkjubæjarklaustur is Kirkjugólf (Kerkvloer), een natuurlijk geologisch fenomeen van basalt. Midden in het weiland staat een verzameling van basaltzuilen waarvan alleen de bovenzijde in een plat vlak net boven het maaiveld uitsteekt, waarbij het lijkt alsof er in vroeger tijden een vloer is gelegd. Hoewel het niet uit overleveringen bekend was, heeft men gedurende lange tijd gedacht dat er ter plaatse ooit een kerk of iets dergelijks had gestaan. Dergelijke basaltformaties zijn niet uniek in de wereld (wikipedia)

de bovenzijde van de zuilen, ooit verkeerdelijk aanzien als tegels op de vloer van een kerk

aan één rand zijn de basaltzuilen goed te zien, ze steken een eind in de grond

volgens deze tekening zouden de zuilen vele duizenden jaren geleden nog hoger boven de grond hebben uitgestoken

Langs het wandelpad naar de basaltstenen zien we nog enkele plantjes met bloempjes

Grasklokje (Campanula rotundifolia)

Campanula rotundifolia; De Harebell (Engelse benaming) is de enige veelvoorkomende kloksoort op IJsland. Hij komt veel voor in het oosten en in de regio Skaftafell in het zuiden. Hij groeit in allerlei soorten bodems, maar heeft de voorkeur voor vrij droge, open habitats. De gewone harebelle bloeit in juli en augustus.

Zeer zeldzaam is de Arctische Harebell (Campanula uniflora), die alleen op enkele bergen rond Akureyri en andere bergen in het noorden groeit. Hij is te onderscheiden van de gewone harebellen door zijn kleinere bloemen en de grotere harige kelk.

Ze behoren tot de Bellflowerfamilie (Campanulaceae). De IJslandse naam van deze soort is Bláklukka.

onbekende naam

Hierna rijden we door naar Vik, ons verblijf ligt 5 km ten oosten van Vik.

In Vik bezoeken we de LavaShow  Via het autoverhuurbedrijf krijgen we 15% korting.

er wordt vooral reclame gemaakt met de vloeibare lava.  De show echter is interessant.

Vik wordt oranje voorgesteld.  De zuidelijke punt van IJsland ligt bij de puntjes in zee.  Foto van het schaalmodel uit het stadhuis in Reykjavik

Het gebied even ten noorden van Vik is een erg actieve vulkaanzone

onder en rond de gletsjer bevinden zich verschillende vulkanen, de Katla is de meest gevaarlijke

via een eenvoudige voorstelling wordt het uiteenschuiven tussen de Euraziatische tectonische plaat en de Amerikaande, aangetoond

er zijn 2 schermen waar eerst over het vulkanisme in deze streek uitleg wordt gegeven, daarna is er een filmpje dat vertelt hoe enkele overlevenden bij de uitbarsting van de Katla in 1918 reageerden en ternauwernood overleefden

Daarna komt een gids binnen die uitleg geeft over de evacuatieplannen, over de uitbarstingen, alles doorspekt met humor.

in het middelste gebied, volledig beschermd aan alle zijden en ook bovenaan, komt er lava uitgelopen

de temperatuur stijgt, we zitten op de voorste rij, maar het zaaltje geraakt niet oververhit

de man vertelt over eigenschappen van deze lava (lava met een andere samenstelling heeft andere eigenschappen)

De show duurt 50 minuten, heel interessant

Daarna rijden we door naar hotel Katla (naam van de gevaarlijkste vulkaan)

we krijgen een upgrade, een mooie kamer met uitzicht

Morgen rijden we verder naar het westen.  Hopelijk kunnen we 's morgens nog naar de meest zuidelijke punt van IJsland.  We wwaren er vandaag , in de mist, windsnelheden tot 65 km/u en regen.